Cyfrowa reforma – nowy portal MOS II i karta pobytu CUKR stają się faktem
Urząd do Spraw Cudzoziemców (UdSC) opublikował dwie kluczowe informacje dotyczące nadchodzącej rewolucji w legalizacji pobytu. Zmiany obejmują wdrożenie nowej wersji portalu MOS oraz specjalną procedurę dla obywateli Ukrainy – tzw. kartę pobytu CUKR. Według informacji płynących z urzędów wojewódzkich start systemu MOS II przewidziany jest na 13 kwietnia 2026 r.
Głównym celem zmian jest przeniesienie większości procesów o pobyt czasowy, stały oraz rezydenta długoterminowego UE do sfery online. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji ogłosi dokładną datę startu systemu z 14-dniowym wyprzedzeniem, jednak już teraz znane są szczegóły techniczne i proceduralne.
Nowy portal MOS wprowadza mechanizm interakcji cyfrowej – system wygeneruje i wyśle unikalny link do podmiotu powierzającego wykonywanie pracy, aby ten mógł elektronicznie podpisać załącznik nr 1. Wdrożenie portalu oznacza, że osoby decyzyjne muszą posiadać narzędzia do e-podpisu.
Najważniejsze założenia cyfryzacji:
- Po uruchomieniu nowego portalu MOS większość wniosków złożonych tradycyjnie (osobiście lub pocztą) będzie pozostawiona bez rozpoznania.
- Każdy wniosek musi zostać podpisany Profilem Zaufanym, podpisem kwalifikowanym lub e-dowodem.
- Zamiast dotychczasowej pieczątki w paszporcie cudzoziemiec otrzyma cyfrowe potwierdzenie złożenia wniosku z kodem QR, które będzie mógł samodzielnie wydrukować.
- Karta pobytu CUKR pozwoli osobom ze statusem UKR (po min. 365 dniach pobytu) przejść na 3-letni pobyt czasowy na specjalnych warunkach.
Mimo szerokiej informatyzacji wyznaczono zamknięty katalog spraw, które nadal będą procedowane włącznie w formie papierowej, na dotychczasowych zasadach. Przez portal MOS nie złożymy wniosków o pobyt czasowy:
- w celu przeniesienia wewnątrz przedsiębiorstw (ICT) oraz mobilności długoterminowej kadry kierowniczej, specjalistów i stażystów w tym trybie,
- w celu połączenia z rodziną, jeśli cudzoziemiec przebywa obecnie poza granicami Polski,
- dla członków rodzin obywateli RP, UE lub UK (objętych Umową Wystąpienia), przebywających poza granicami Polski,
dla osób prowadzących życie rodzinne z obywatelami RP/UE/UK w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka, przebywających poza Polską.
UdSC zaleca, aby osoby, których legalny pobyt kończy się w marcu lub kwietniu, nie czekały na start nowego systemu i złożyły wnioski w formie papierowej jak najszybciej, by uniknąć ryzyka związanego z nauką obsługi nowego interfejsu w ostatniej chwili.